ГалоўнаяНавіныНавіны бібліятэк
28 лютага 1945 года. 71 дзень да Перамогі
Семінар віртуальнай чытальнай залы Нацыянальнай бібліятэкі Беларусі ў Беларускім дзяржаўным універсітэце

Беларуская паэзія: разбітыя ілюзіі і страчаныя магчымасці

Беларуская паэзія: разбітыя ілюзіі і страчаныя магчымасці
Іншыя навіны

Лёс паэзіі роўны лёсу мовы.

Шматпакутнае беларускае паэтычнае слова то гібела пад націскам гістарычных абставін, то, сабраўшы ўсе сілы, ашчэрвалася прыгнёту, глупству і цемры нязнання.

Хісталася мова – хісталася паэзія, якая трымалася не на традыцыі, не на народнай любві і не на дзяржаўнай ідэалогіі, а на тонкіх душэўных стрыжнях сапраўдных паэтаў, якіх, нібы ў кампенсацыю, спаслаў нам лёс.

Што бачылі, што маглі тыя, каго мы сёння называем стваральнікамі беларускай літаратуры – Багдановіч, Колас, Купала? Які шлях абірала беларуская паэзія ў межах савецкай літаратуры і ці здолела яна захаваць свой уласны твар?

Які альтэрнатыўны шлях прапанаваў сваёй творчасцю Уладзімір Караткевіч? І з кім можа размаўляць паэт сваёй сапраўднай высокай мовай, калі ўласны народ яго не чуе?

Паэма Якуба Коласа “Сымон-музыка” вядома сучаснаму чытачу толькі ў трэцяй рэдакцыі гэтага адмысловага твора. У першым варыянце Колас зрабіў трагічны фінал, у якім Сымон памірае на магіле сваёй каханай Ганны, якая сімвалізуе Беларусь. Рукапіс “новага” Сымона быў скрадзены. І трэці варыянт быў адноўлены за невялікі час у многім дзякуючы жонцы паэта Марыі Дзмітрыеўне, якая ведала вялікія кавалкі паэмы на памяць.

Першы верш Янкі Купалы быў жартаўлівы і напісаны пра сястру Леакадзію ў дзень яе імянін. Ён са смакам апісаў усе злаключэнні і прыгоды, што нападкалі дзяўчынку ў той дзень. Раззлаваная Леакадзія выхапіла паперу з рук жартаўніка і спаліла яе прылюдна ў печцы.

Большасць свайго жыцця, Максім Багдановіч, якому суджана было стаць заснавальнікам сучаснай беларускай паэзіі, пражыў за межамі Бацькаўшчыны. Толькі дзіцячыя гады Максіма Багдановіча прайшлі на Беларусі. Пасля гібелі жонкі ад сухотаў бацька, Адам Багдановіч, з’ехаў разам з дзецьмі спачатку ў Ніжні Ноўгарад, а пасля ў Яраслаўль, дзе амаль усё жыццё і пражыў Максім, вывучаючы родную мову па кнігах, этнаграфічных запісах і слоўніках. У Беларусь трапляў наездамі на невялікі тэрмін.

Рыгор Барадулін валодаў адмысловай пластыкай слова і вострым розумам, што дазволіла яму атрымаць вядомасць яшчэ і як аўтару ўедлівых эпіграм. Паэт быў бязлітасны як да сяброў-пісьменнікаў, так і да тых, з кім не мог знайсці паразумення.

Караткевіч і Барудулін былі бліжэйшымі сябрамі. Але аднойчы праз нораў Уладзіміра Сямёнавіча Барадуліну адмовілі ў Вышэйшых літарутурных курсах. Караткевіч, які ў гэты час знаходзіўся ў Маскве на вучобе, данімаў кпінамі і “неасцярожнымі” пытаннямі імянітых выкладчыкаў. Калі Барадулін падаў заяву на Літкурсы, рэдактар Уладзімір Лапцеў адкінуў яе ў бок са словамі: “Хопіць нам разумнікаў, кшталту Караткевіча”. Так Барадулін не трапіў на вучобу праз свайго сябра.

Яшчэ больш нечаканых фактаў даведаецеся на лекцыі!

Крыніца: Открытый лекторий

Навіны

Пра бібліятэку анлайн і “жыўцом” – на тэлеканале “РТР-Беларусь”

3 Жні 2020

У сувязі з успышкай каранавіруснай інфекцыі Нацыянальная бібліятэка Беларусі была зачынена. Аднак супрацоўнікі “алмаза ведаў” не дазволілі сабе расслабіцца ў гэты перыяд, бо пачаўся пік вучэбнай дзейнасці – уся праца праводзілася ў рэжыме анлайн.

Навіны Нацыянальнай бібліятэкі Беларусі

1 Жні 2020

Паэт, празаік, публіцыст, перакладчык, крытык. Лаўрэат Дзяржаўнай прэміі Беларусі, літаратурнай прэміі імя Аркадзя Куляшова, заслужаны работнік культуры. Гэта ўсё – Сяргей Грахоўскі.

Навіны бібліятэк

2 Жні 2020

Паэт, празаік, публіцыст, перакладчык, крытык. Лаўрэат Дзяржаўнай прэміі Беларусі, літаратурнай прэміі імя Аркадзя Куляшова, заслужаны работнік культуры. Гэта ўсё – Сяргей Грахоўскі.

Навіны бібліятэк

1 жніўня – 100 гадоў з дня нараджэння В.К. Бандарчыка, вядомага беларускага вучонага-этнографа

1 Жні 2020

Васіль Кірылавіч Бандарчык (1920–2009), доктар гістарычных навук, прафесар, член-карэспандэнт Нацыянальнай акадэміі навук Беларусі, зрабіў важкі ўклад у развіццё беларускай этнаграфічнай навукі. Ён вывучаў пытанні паходжання і этнічнай гісторыі беларускага народа, гістарыяграфію традыцыйнай матэрыяльнай, сацыяльнай і духоўнай культуры.

Па старонках беларускага календара

31 Ліп 2020

Паэт, празаік, публіцыст, перакладчык, крытык. Лаўрэат Дзяржаўнай прэміі Беларусі, літаратурнай прэміі імя Аркадзя Куляшова, заслужаны работнік культуры. Гэта ўсё – Сяргей Грахоўскі.

Навіны бібліятэк

30 Ліп 2020

Чым больш разгаралася полымя партызанскай барацьбы супраць гітлераўцаў у далёкім 1941-м, тым часцей старонкі газеты «Красноармейская правда» (далей – «КрП», цяпер выданне называецца «Белорусская военная газета. Во славу Родины») распавядалі пра подзвігі сыноў і дачок Беларусі ў тыле ворага. Матэрыялы адлюстроўвалі ўвесь спектр, усе кірункі змагання з фашыстамі.

Навіны бібліятэк

VII Міжнародны кангрэс “Бібліятэка як феномен культуры” ў новым фармаце

29 Ліп 2020

У сувязі з нестабільнай эпідэміялагічнай сітуацыяй VII Міжнародны кангрэс “Бібліятэка як феномен культуры”, прысвечаны краіназнаўчай і краязнаўчай тэматыцы, пройдзе 21–22 кастрычніка 2020 г. у змененым фармаце.

Навіны Нацыянальнай бібліятэкі Беларусі

Самы час ствараць гербарый!

29 Ліп 2020

Запрашаем да цікавага творчага даследавання. Застаўся адзін месяц лета, і вакол нас вялікая колькасць разнастайных раслін. Прапануем збіраць кветкі і травы, ствараць уласны гербарый і параўноўваць з выявамі ў старадруках. Ці так выглядалі расліны 500 гадоў таму? Размяшчайце цяперашнія кветкі побач з гравюрай з мінулага і параўноўвайце!

Навіны Нацыянальнай бібліятэкі Беларусі

111