ГалоўнаяНавіныНавіны бібліятэк
Сімвал галантнага веку
Колкая праца, але рукі залатыя!

Прадзед сучасных фатографаў Ян Булгак

Прадзед сучасных фатографаў Ян Булгак
Іншыя навіны

Высокі чалавек з пільным позіркам і выразнымі вусамі абапіраецца на штаціў з фотаапаратам. Прадзед сучасных фатографаў, Ян Булгак, быў вядомым у Еўропе фотамастаком, тэарэтыкам фотасправы, публіцыстам.

Творчая спадчына фотамайстра ахоплівае розныя жанры і кірункі: пейзажы, помнікі гісторыі і архітэктуры, партрэты. Акрамя таго, ён праявіў сябе зацікаўленым этнографам, фалькларыстам, таленавітым літаратарам.

Jan_Bulhak-3.jpg

Ян Булгак нарадзіўся 6 кастрычніка 1876 года ў вёсцы Асташын на Наваградчыне. Пасля заканчэння гімназіі вучыўся на філасофскім факультэце Ягелонскага ўніверсітэта ў Кракаве. У 1899 годзе з прычыны фінансавых цяжкасцей ён перасяліўся ў маёнтак, атрыманы ў спадчыну ад стрыечнага дзеда Адама Грынеўскага. Тут ён непасрэдна заняўся фатаграфіяй і стаў сапраўдным майстрам. У 1910 годзе ўпершыню ўдзельнічаў у сусветнай фотавыстаўцы ў Бруселі.

У Вільні ў 1911 годзе мастак Фердынанд Рушчыц прапанаваў яму стаць гарадскім фатографам. Ян Булгак адчыніў фотастудыю, фатаграфаваў архітэктурныя помнікі Вільні і імкнуўся захаваць на здымках прыгажосць горада. Доўгія гады ён прысвяціў выкладанню фатаграфіі ва ўніверсітэце, напісаў некалькі кніг по фотамастацтве. У 1915 годзе выйшаў альбом у 6 тамах “Літва ў здымках Яна Булгака”. Ён выразна здымаў Навагрудак і Мір, Нясвіж і Свіцязь, Крэва і Вілейку, Тракай і Вільню.

Jan_Bulhak-4.jpg

Памятны камень Яну Булгаку быў усталяваны ў вёсцы Пярэсека пад Мінскам. Урачыстая падзея адкрыцця мемарыяльнай дошкі адбылася 6 кастрычніка, у дзень народзінаў фотамайстра, на месцы былой сядзібы Я. Булгака ў прысутнасці прадстаўнікоў творчай інтэлігенцыі, мастацкіх калектываў, прадстаўнікоў Згуртавання беларускай шляхты.

Jan_Bulhak-1.jpg

На пачатку імпрэзы гасцей сагравалі спевамі і заахвочвалі да танцаў “Крупіцкія музыкі”, шчырыя словы прамовіў Мікола Котаў. Выступленні працягнуў фальклорны тэатр “Матуліна хата”.

Да прысутных з прывітальнымі словамі звярнулася старшыня Міханавіцкага сельскага савета Святлана Давальцова. Яна падзякавала за карысную ініцыятыву, якая зацікавіла мясцовых жыхароў.

Jan_Bulhak-2.JPG

“Ідэя ўшанаваць памяць Яна Булгака з’явілася ў мяне тры гады таму, – падзяліўся з прысутнымі спадар Францішак Жылка, прадпрымальнік, дырэктар ТАА “ФРА-МІЛ”. – Я хацеў захаваць памяць пра тых таленавітых людзей, якія нарадзіліся і жылі на нашай зямлі, і сталі вядомымі ва ўсім свеце. Больш за 30 гадоў я даглядаю алею, якая засталася ад сядзібы. Мне ўдалося ачысціць і аднавіць гэту мясціну. Камень давялося прывезці з Мінскага раёна з дапамогай суседзяў – Ірыны і Дзмітрыя. Вядомы беларускі скульптар Валеры Калясінскі пагадзіўся выканаць мемарыяльную дошку”.

Пра літаратурную дзейнасць Яна Булгака распавяла даследчыца і перакладчыца, дацэнт БДУ Ірына Багдановіч: “Я займалася перакладам на беларускую мову паэмы Яна Булгака «Мая Зямля». На яе старонках знайшла радкі пра страчаны рай: маляўнічыя куткі прыроды, шляхецкія фальваркі з партрэтамі продкаў і гадзіннікамі. Ян Булгак праявіў сябе таленавітым літаратарам!”

Jan_Bulhak-5.jpg

На імпрэзе прысутнічала маладая даследчыца Маргарыта Петухова. Яна цікавілася абставінамі жыцця фотамайстра: “Ян Булгак пачаў рабіць першыя фотаздымкі фотаапаратам сваёй жонкі Ганны. Гэты былі выявы навакольных двароў, здымкі блізкіх людзей. У яго аб’ектыў патрапілі і мясцовыя жыхары. Потым ён адчыніў тут, у Пярэсецы, мастацкую фотастудыю”.

“Пярэсека, якая была закінутай многія гады, можа стаць цікавым турыстычным аб’ектам, дзе ёсць пра што распавесці нашым людзям і шматлікім турыстам з іншых краін. Няхай гэта места вабіць нас усіх, каб мы яшчэ прыязджалі сюды!” – адзначыў старшыня Беларускага фонда культуры Тадэвуш Стружэцкі.

Аўтар публікацыі: Эла Дзвінская.

Матэрыял апрацаваны аддзелам суправаджэння інтэрнэт-партала.

Навіны

Віншуем з 85-годдзем Іну Іванаўну Сцепчанкову!

28 Сту 2020

28 студзеня спаўняецца 85 гадоў Іне Іванаўне Сцепчанковай, ветэрану Нацыянальнай бібліятэкі Беларусі, высокакваліфікаванаму спецыялісту бібліятэчнай справы, прафесіяналу з вялікай літары і проста выдатнаму чалавеку, зносіны з якім заўсёды прыносяць яе калегам творчае натхненне.

Партрэты: гісторыя бібліятэкі ў асобах

Раман Матульскі аб праекце да 75-годдзя Перамогі ў Вялікай Айчыннай вайне

28 Сту 2020

Госцем перадачы “Новая раніца” на “РТР-Беларусь” стаў генеральны дырэктар Нацыянальнай бібліятэкі Беларусі Раман Матульскі. У інтэрв’ю ён анансаваў праект “100 дзён да Вялікай Перамогі. Па старонках беларускіх газет 1945 г.”.

Навіны Нацыянальнай бібліятэкі Беларусі

Ужо заўтра па матэрыялах газет 1945 г. мы пачнём зваротны адлік 100 дням да перамогі ў Вялікай Айчыннай вайне

29 Сту 2020

Прапануем вам разам з Нацыянальнай бібліятэкай Беларусі прайсці гэты 100-дзённы шлях – з 30 студзеня па 9 траўня – і штодня знаёміцца з навінамі і падзеямі зімы – вясны 1945 г.

Навіны Нацыянальнай бібліятэкі Беларусі

Кніжныя прафесары сталі энцыклапедыстамі

27 Сту 2020

26 студзеня ў межах праекта “Клуб кніжных прафесараў” адбыліся заняткі на выставе “Энцыклапедыя: нацыянальны праект” з куратарам выставы і даследчыкам энцыклапедый Ксеніяй Сушай.

Навіны Нацыянальнай бібліятэкі Беларусі

111